Uitgeverij Vrijdag
€ 22,50

Pola, Jean en Henriette – uit Antwerpen, Mons en Rumes – staan aan de vooravond van de Tweede Wereldoorlog onbezorgd in het leven. Maar wanneer Hitler zijn tanks over Belgische bodem laat rollen, worden ze onmiddellijk meegesleept in de oorlog en de bezetting.

Pola trotseert als jonge Joodse vrouw de vernederingen en discriminaties die haar gemeenschap ondergaat. Ze hoopt dat het tij zal keren, tot ze verliefd wordt. Wat moet ze doen? Blijven of vluchten?

Jean probeert zich te concentreren op zijn studies, maar zijn hoofd zit elders. Veel makkers zijn via Spanje naar Engeland gevlucht om de strijd tegen de bezetter verder te zetten. Ook hij waagt zich aan dit hachelijke avontuur.

Henriette ziet hoe haar ouders gestrande geallieerden opvangen en naar Frankrijk smokkelen. Het duurt niet lang voor ze zelf Britse piloten begeleidt. Ze neemt deel aan een Belgisch ontsnappingsnetwerk tot in Spanje. Wanneer ze verraden wordt, moet ze zelf vluchten.

Samen vertellen ze een vergeten oorlogsverhaal.

Passage Pyreneeën vertelt voor het eerst het verhaal van vele duizenden Belgen die de verschrikkingen van de bezetting inruilden voor een gedurfde tocht door Frankrijk, te voet over de woeste Pyreneeën, via Franco’s concentratiekampen in Spanje… naar de vrijheid.

Een van onder het as geraapte getuigenis die toont dat vluchten altijd een afgedwongen keuze is. Een tocht van eenzaamheid, van moed, solidariteit en kameraadschap.

Het boek kwam tot stand met ondersteuning van Het Vermeylenfonds en IMD Oost-Vlaanderen.

Sarah De Vlam (1977) studeerde Geschiedenis en Spaans in Gent en Geschiedenis van Spanje in Madrid. Ze woont in de Catalaanse Pyreneeën, waar ze het verhaal van de Belgische vluchtelingen ‘ontdekte’ en nu voor het eerst te boek stelt.

Uitgeverij De Blauwe Tijger, vertaald uit het Spaans door Maarten Vanderzee, paperback, € 24,00.

foto@ Magdalena Siedlecki

Sergio del Molino (Madrid,1979) is een van de belangrijkste Spaanse schrijvers van deze tijd. Hij schrijft zowel romans, poëzie als essays. El País riep La España vacía uit tot een van de beste tien boeken van 2016. Het is een origineel, erudiet, scherp en gevoelig boek over het Spaanse platteland. Sergio del Molino ontving er tal van prijzen voor. In Het godvergeten Spanje combineert hij op schitterende wijze diverse genres, het boek is een kruising van reisverhaal, autobiografie, (cultuur)geschiedenis, maatschappijkritiek en literair essay.

In een tijdsbestek van slechts twintig jaar - tussen 1950 en 1970 - is een groot deel van het Spaanse platteland leeggelopen. De bevolkingsdichtheid is in veel gebieden zelfs lager dan in de meest verlaten, noordelijke delen van Europa. Kleinschalig boerenleven is in Spanje geheel verdwenen. Hoe kleiner het Spaanse dorp, hoe moeilijker het is om iemand onder de vijftig te vinden.

In zekere zin houdt Het godvergeten Spanje West-Europa een spiegel voor. Er wordt helder getoond waartoe de tegenstelling stad - platteland kan leiden. Deze tegenstelling is een algemeen verschijnsel, in alle moderne maatschappijen, maar heeft in Spanje een zeer extreme vorm aangenomen.

“Een schitterend boek van Sergio del Molino. Ik kan er nog steeds veel van leren.” El País

“Een volledige reis door de Spaanse geografie, geschiedenis en literatuur, bij de hand genomen door een geweldige prozaschrijver die op hetzelfde moment informatief, kritisch en emotioneel kan zijn.” The New York Times

De originele Spaanse editie La España vacía is eveneens in de boekhandel voorradig.

Fernando Aramburu, Vaderland

Wereldbibliotheek, vertaald uit het Spaans door Hendrik Hutter, paperback, € 24,99.

Met zijn eind 2016 verschenen negende roman Patria beleefde Fernando Aramburu (San Sebastián, 1959) zijn grote doorbraak. Vaderland is Aramburi’s eerste boek dat in het Nederlands verschijnt. In Spanje is het een literaire sensatie: er werden tot nu toe 600 000 exemplaren van verkocht en het werd in 2017 bekroond met drie grote Spaanse literatuurprijzen - de Premio de la Crítica, de Premio Tusquets editores en de Premio Nacional de Narrativa.

foto© Iván Giménez

Vaderland is een universeel, meerstemmig en overweldigend verhaal van morele keuzes, loyaliteit en noodlot. Het speelt zich af tegen het decor van de jarenlange onafhankelijkheidsstrijd van de Baskische terreurbeweging ETA. In Vaderland staan twee families tegenover elkaar die goed bevriend waren, totdat de leden van die families andere keuzes maakten in die strijd, met alle gevolgen van dien. Fernando Aramburu, geboren en getogen in Baskenland, schrijft over deze strijd zonder te oordelen en schetst een begripvol beeld van de drijfveren van de verschillende hoofdpersonages.

“Het is lang geleden dat ik zó’n overtuigend en aangrijpend boek heb gelezen, zo knap geconstrueerd.” Mario Vargas Llosa

De originele Spaanse editie Patria is eveneens in de boekhandel voorradig.

María Gainza, Oogzenuw

Podium, vertaald uit het Spaans door Trijne Vermunt, paperback, € 19,99.

María Gainza (1975) woont en werkt in Buenos Aires. Ze schrijft voor verschillende kunsttijdschriften en was correspondent van The New York Times. El nervio óptico uit 2014 is haar debuut en werd nu in het Nederlands vertaald. In dit hoogst oorspronkelijke proza weet ze op meesterlijke wijze haar eigen leven met kunstwerken en kunstenaars te vervlechten. Nergens wordt ze pretentieus; de manier waarop ze kunst voor het voetlicht brengt is fris en spreekt sterk tot de verbeelding.

foto© Rosana Schoijett

Gainza is een meester-monteur. Op een volkomen natuurlijke manier schrijft ze over schilders en hun doeken om dan, zonder inleiding, over te stappen op aangrijpende verhalen uit haar persoonlijk leven – over oma, een broer, een oom, een vriendin of zichzelf. Il faut le faire! Er schuilt ook veel tragiek in dit boek. De hoofdpersoon, een gevoelige jonge vrouw, heeft zich aan haar welgestelde familie ontworsteld en het is dankzij de kunst dat ze erin slaagt haar leven met de noodzakelijke afstand te bekijken.

“In Oogzenuw verbeeldt María Gainza op uiterst lucide wijze de verhouding van de fascinerende hoofdpersoon tot de beeldende kunst. Ze beschrijft beelden in woorden zodat de lezer denkt dat hij naast haar voor een schilderij staat.” Cees Nooteboom in De Groene Amsterdammer

De originele Spaanse editie El nervio óptico is eveneens in de boekhandel voorradig.

Marijke Arijs, De Hoed Van Federico Highlights en hotspots van literair Spanje

Uitgeverij Kleine Uil, paperback, € 16,50

Deze nieuwe gids biedt de literaire reiziger (én thuisblijver) een ongelofelijke schat aan informatie over literair Spanje. Marijke Arijs gaat in Spanje op zoek naar tal van literaire personages én schrijvers. Ze zoekt hen op in hun vertrouwde omgeving. Ze speurt onder meer naar Don Quichot in La Mancha en naar Don Juan in Sevilla, gaat de schelm Lazarillo de Tormes achterna, volgt de legendarische El Cid van Burgos naar Valencia en verdwaalt in het Madrid van de Gouden Eeuw. In Granada zoekt ze naar de resten van Federico García Lorca, in Catalonië naar sporen van George Orwell. De reis eindigt in het Barcelona van Carlos Ruiz Zafón.

Stop het boek bij uw vertrek in uw reiskoffer of geniet ervan als leunstoelreiziger. Marijke Arijs (Antwerpen, 1961) is literair vertaalster, journaliste en Spanjegek. Ze recenseert Spaanse en Franse literatuur en schrijft literaire reisreportages voor De Standaard.

In een race tegen de klok vecht Bruna voor het behoud van de vrijheid, terwijl ze worstelt met tegenstrijdige gevoelens door de zorg voor een klein meisje. El peso del corazón is een thriller, een politieke en ecologische avonturenroman met fantasy- en science fictionelementen én een liefdesverhaal.

• El peso del corazón, Rosa Montero
• Seix Barral, €23.95

Zoals de titel al verraadt, speelt muziek een belangrijke rol in deze roman, waarbij elk van beide personages als het ware zijn soundtrack kiest en op die manier het verhaal verder verdiept.

• Música para feos, Lorenzo Silva
• Destino, €21.50

Twintig jaar eerder zag ze zich genoodzaakt om van deze plek weg te vluchten, als enige manier om het hoofd te bieden aan haar schuldgevoel en de sociale veroordeling door een dorpsgemeenschap. De terugkeer zorgt uiteraard voor een onvermijdelijke confrontatie met de spoken van vroeger en roept de vraag op of het überhaupt mogelijk is om het verleden te vergeten.

• Una suerte pequeña, Claudia Piñeiro
• Alfaguara, €22.50

In Moro’s verhaal wordt voor het eerst echt aandacht besteed aan het personage van Isabel Zendal, een alleenstaande moeder die tijdens de expeditie instond voor de verzorging van de 22 weeskinderen die als vehikel van het vaccin werden gebruikt. Begin 1803 vertrok zij uit de haven van La Coruña aan boord van de Maria Pita, samen met de arts Francisco Xavier Balmis, leider van de onderneming, en zijn helper Josep Salvany. Het gezelschap doorstaat stormen en schipbreuken, en moet de tegenstand van de clerus, de corruptie van de lokale functionarissen en de hebzucht van enkele malafide opportunisten trotseren.

De lezer reist mee naar de belangrijkste Spaanse gebieden in Amerika (Veracruz, Mexico, Caracas, Bogotá…), maakt kennis met het bruisende dagelijkse leven van de inwoners, de drukke culturele en commerciële contacten, de sociale ongelijkheden, de institutionele corruptie en de strijd tussen wetenschap en religie.

Javier Moro ontving in 2011 nog de Premio Planeta voor zijn historische roman El imperio eres tú.

De uit Warschau afkomstige jonge Alma wordt door haar ouders naar San Francisco gestuurd om te ontsnappen aan WO II. Ze leidt in Californië een comfortabel bestaan, omringd door een liefdevolle familie. Bovendien ontstaat er een hechte vriendschap met de familie Fukuda, die werkt voor de Velasco’s. Met de jonge Ichimei beleeft ze een intense romance. Zowel deze liefdegeschiedenis als de vriendschap met de Fukuda’s wordt echter bruusk onderbroken wanneer de regering de uit Japan afkomstige Amerikanen verplicht om te verhuizen naar een concentratiekamp in Utah.

De inspiratie voor haar nieuwste roman putte Isabel Allende uit het intense contact dat de schrijfster er de laatste jaren op nahoudt met oudere mensen, zoals haar ouders van 94 en 98 jaar oud en hun vrienden.

De Chileense schrijfster is een van de meest gelezen auteurs ter wereld, met vertalingen in een 30-tal talen en meer dan 50 miljoen lezers. In 2010 ontving ze nog de Premio Nacional de Literatura de Chile.

El amante japonés verschijnt begin juni.

Premio Biblioteca Breve 2015 – La isla del padre van Fernando Marías

Het overlijden van Leonardo Marías inspireerde schrijver en zoon Fernando Marías om in gedachten terug te reizen naar zijn kindertijd en om, ergens halfweg tussen geheugen en fantasie, een hommage te brengen aan zijn vader, die vaak maandenlang weg was, varend over de wereldzeeën. Tegelijk is dit boek ook een hulde aan de literatuur, de film en de liefde voor het schrijven.

Premio Primavera de Novela 2015 – Misterioso asesinato en casa de Cervantes van Juan Eslava Galán

Doctor in de letteren en Cervantes-specialist Juan Eslava Galán schreef een historische thriller waarin Miguel de Cervantes en zijn zussen worden gevangen gezet wegens verdenking van moord. De barones van Osuna schakelt de speurtalenten van haar nichtje Dorotea in om de schrijver te hulp te komen. Aan de hand van deze intrige wordt een fascinerend beeld geschetst van het Spanje van de 17de eeuw (de Siglo de Oro), geteisterd door vele oorlogen, lam gelegd door de improductieve clerus en adel, en gebukt gaande onder vele vooroordelen.

Premio Azorín de Novela 2015 – Sus ojos en mí van Fernando Delgado

De legendarische Spaanse mystica Teresa de Jesús kende een grote liefde: Jerónimo Gracián. Deze charmante, aantrekkelijke, welbespraakte en bijzonder intelligente monnik was haar trouwste bondgenoot in de hervorming van de karmelietenorde. Tegen de achtergrond van de bloedige strijd tussen de geschoeide en ongeschoeide karmelieten, tekent zich in deze roman de intieme vriendschap af tussen Teresa en Jerónimo, en hoe deze tot na Teresa’s dood zou blijven doorwerken.

Premio Alfaguara 2015 – Contigo en la distancia van Carla Guelfenbein

Het leven van de Braziliaanse schrijfster Clarice Lispector was de inspiratiebron voor deze nieuwe roman van de Chileense Carla Guelfenbein. Het verhaal speelt zich af in twee verschillende periodes: de jaren vijftig en het heden. De lezer weet van in het begin dat het centrale personage Vera Sigall na een ongeluk in een coma is beland. De plot van deze roman met thrillerelementen draait rond het leven van deze enigmatische schrijfster, gereconstrueerd door drie nevenpersonages: Horacio Infante, Sigalls grote liefde, en Emilia en Daniel, twee jonge mensen die in het hedendaagse Santiago de Chile wonen. Contigo en la distancia is een roman over talent en middelmatigheid, de schemerzone tussen waarheid en leugens, succes en mislukking, en de onmogelijkheid van de liefde.

Premio Fernando Lara de novela – El último paraíso van Antonio Garrido Molina

Detroit, 1929. De jonge en bemiddelde Jack Beilis valt door de zware Amerikaanse crisis plots ten prooi aan honger en wanhoop. Samen met zijn vriend Andrew zal hij, achtervolgd door een duistere misdaad, vertrekken naar de beloftevolle Sovjetunie, waar hen nog vele bijzondere lotgevallen te wachten staan. Deze op ware feiten gebaseerde roman verenigt suspens, een liefdesverhaal en historische elementen in een dramatisch epos over een dappere man in een verdeelde wereld.

De reis wordt een gevaarlijke opeenvolging van intriges, een tocht vol onzekerheden en verrassende wendingen, die leidt van het verlichte Madrid van Carlos III naar het Parijs van de café’s, de salons, de filosofische theekransjes, het libertijnse leven en de politieke opschuddingen aan de vooravond van de Franse Revolutie.

Het rigoureus gedocumenteerde en spannende Hombres buenos is gebaseerd op ware gebeurtenissen en personages, waarbij Arturo Pérez-Reverte een intelligent spel tussen feit en fictie speelt.

Arturo Pérez-Reverte (Cartagena, 1951) was eenentwintig jaar lang oorlogscorrespondent. Wereldwijd verkocht hij reeds meer dan 15 miljoen boeken, waarvan een aantal romans, zoals de bekende Capitán Alatriste-saga, werd verfilmd. Pérez-Reverte is sedert 2003 zelf ook lid van de Real Academia Española. 


• Hombres buenos, Arturo Pérez-Reverte
• Alfaguara, €26.50

In de Uruguayaanse hoofdstad Montevideo is schrijver en journalist Eduardo Galeano overleden. Hij was 74 jaar. De linkse intellectueel Galeano zal vooral de geschiedenis ingaan als auteur van Las venas abiertas de América Latina (vertaald als De aderlating van een continent) en de trilogie Memoria del fuego (Kroniek van het vuur).

Galeano werd geboren in een gezin van Europese immigranten in Uruguay. Hij begon zijn carrière als journalist in Montevideo bij de linkse bladen Marcha en Época.

In 1971 schreef hij zijn bekendste werk, Las venas abiertas de América Latina, waarin hij politieke analyse, geschiedenis en sociaal engagement combineert voor het ultieme verhaal van vijfhonderd jaar koloniale uitbuiting van een continent, eerst onder de Spaanse kolonisatoren en daarna onder militaire regimes ten dienste van de grote buur in het Noorden, de VS.

Het boek werd een standaardwerk van het linkse denken in de jaren 70 en 80. Het wordt algemeen erkend als het meest gezaghebbende historisch overzicht van de ware geschiedenis van Latijns Amerika sinds de Spaanse conquista en blijft een van de essentiële boeken voor wie Latijns-Amerika wil kennen en begrijpen. Het werd vertaald in twintig talen, maar jarenlang verboden in een aantal Latijns-Amerikaanse landen, waaronder zijn geboorteland Uruguay.

Na de door de VS gesteunde militaire staatsgreep van 1973 belandde Galeano in de gevangenis. Hij kon vluchten naar Argentinië, maar ook daar kwam hij als oprichter van het progressieve culturele tijdschrift Crisis na de staatsgreep van Jorge Videla in de problemen en kon hij nipt aan executie door doodseskaders ontsnappen.

In Spanje schreef hij zijn trilogie Memoria del fuego, een kroniek van Latijns-Amerika, een literaire mengeling van geschiedschrijving, journalistiek en fictie. Kroniek van het Vuur is een driedelig verhaal van de Amerika's, Noord én Zuid, waarin gewone mensen, mijnwerkers, boeren, generaals, rebellen, guerrillero's, kunstenaars, schrijvers en denkers in korte en minder korte citaten hun kijk geven op wat ze zagen gebeuren en hoe ze daarin overleefden. Het boek begint lang voor de Spaanse kolonisatie bij de pre-Colombiaanse volkeren en eindigt in het heden (1982).

In totaal schreef Galeano tussen 1963 en 2012 meer dan veertig romans, verhalenbundels, reisverhalen, reportages en historische werken.

In het voorjaar van 1985 keerde Galeano terug naar Montevideo waar hij woonde tot aan zijn overlijden. In 2004 steunde hij voluit de linkse presidentskandidaat Tabaré Vázquez met de linkse beweging Frente Amplio de Uruguayaanse verkiezingen. Een jaar later werd Galeano adviseur van de door Hugo Chávez gefinancierde televisiezender TeleSUR.

In 2007 onderging Galeano een operatie voor longkanker, een ziekte die hij acht jaar wist te overleven.

De jury prees de roman als “una intriga muy bien construida, escrita con una riqueza del lenguaje extraordinario y por un autor que conoce a la perfección el mundo de Cervantes”.

Miguel de Cervantes wordt in dit verhaal samen met zijn zussen, bekend als “las Cervantas”, gevangen gezet wegens hun vermeende betrokkenheid bij de moord op Gaspar de Ezpeleta, die dood wordt aangetroffen voor het huis van de schrijver. De barones van Osuna, een groot bewonderaarster van Cervantes, doet een beroep op de speurtalenten van de jonge Dorotea de Osuna om de schrijver te hulp te komen. Aan de hand van deze intrige wordt een fascinerend beeld geschetst van het Spanje van de 17de eeuw (de Siglo de Oro), geteisterd door vele oorlogen, lam gelegd door de improductieve clerus en adel, en gebukt gaande onder vele vooroordelen. De lezer aanschouwt een samenleving vol van bedelaars, invalide oorlogsveteranen, schelmen, hoeren en onderkruipers, waarbij de vrouwelijke personages rebelleren tegen de tweederangsrol die hen wordt toebedeeld.

Juan Eslava Galán (Jaén, 1948) is doctor in de Letteren, en sedert jaar en dag een grote fan van Cervantes. Tot zijn recentere werk behoren de geschiedkundige titels Historia del mundo contada para escépticos (2012), La primera guerra mundial contada para escépticos (2014) en La segunda guerra mundial contada para escépticos (2015). Hij schreef onder meer de romans En busca del unicornio (Premio Planeta 1987), El comedido hidalgo (Premio Ateneo de Sevilla 1991), Señorita (Premio de Novela Fernando Lara 1998), La mula (2003), Rey lobo (2009) y Últimas pasiones del caballero Almafiera (2011).

Ook de materiële omstandigheden waarin de detective werkt, zijn uiteraard erg veranderd: waar in het eerste verhaal, Muerte en el gimnasio, nog betaald wordt met peseta’s en nog niemand het woord “móvil” gebruikt om naar een gsm te verwijzen, is er in het laatste verhaal, Tiempos difíciles, een leerkracht die het gebruik van de “móvil” in de pauze verbiedt.

Wat echter constant blijft, is het vrijgevochten feminisme van Petra Delicado en haar uitgesproken linkse politieke voorkeur, net zoals bij de schrijfster.

Recent werd Giménez Bartlett voor haar Petra Delicado-detectives nog onderscheiden met de Premio Pepe Carvalho de Novela Negra 2015.

• Crímenes que no olvidaré, Alicia Giménez Bartlett
• Destino, €21.50

De amusante verhaaltjes bieden een actueel, representatief beeld van het gesproken Spaans. Elk hoofdstuk bevat verklarende noten en oefeningen, waarvan de oplossingen ook in het boekje terug te vinden zijn. De audiobestanden zijn gratis downloadbaar op de website van SGEL.

Via deze link [pdf] kan u een proefhoofdstuk bekijken uit Fiesta sorpresa en Chinchón.

Georges, een journalist die ongeïnspireerde verhaaltjes in opdracht schrijft, wordt gevraagd om een romanversie te maken van een moord die plaatsvond in het mondaine Biarritz van het jaar 1925. Het slachtoffer was een jonge boekhandelaarster, die in de nabijheid van een zomerhuis naakt op de pier werd teruggevonden, geketend aan de voeten.

De rode draad in het verhaal zijn de interviews die Georges afneemt van zowel personages uit de high society, als van eenvoudige mensen die het slachtoffer kenden. Zo ontstaat een mozaïek aan stemmen die een extravagant en vaak ook amusant portret schetsen van de decadente interbellumsamenleving in de Frans-Baskische kuststad.

Gelijktijdig met de Premio Nadal werd naar traditie ook de Premio Josep Pla uitgereikt om een Catalaanse roman te bekronen. De winnaar van deze editie werd Andreu Carranza (Ascó, 1957), voor zijn boek El poeta del poble, over het tragische leven van de dichter Jacint Verdaguer.

"Yo tenía dieciséis años, y mi madre cuarenta y siete. Mi padre, con cincuenta, había muerto en mayo, y ahora se abría ante nosotros un futuro incierto pero también prometedor". Vanuit dit concrete moment uit de adolescentie van Luis Landero vertrekt het verhaal van El balcón en invierno. De verteller heeft te weinig fut om aan zijn nieuwe roman te beginnen schrijven en stelt zich de vraag waarom hij schrijft en vanaf welk moment in het verleden hij ermee is begonnen. Vanop zijn balkon gaat zijn aandacht heen en weer tussen het bruisende leven op straat beneden en de roman die hij net begonnen is maar die hem geen bevrediging schenkt. Daarbij laat hij zich meevoeren door zijn ontroerende herinneringen, terug tot zijn kindertijd in een gezin van landbouwers uit Alburquerque (Extremadura) en zijn adolescentie in de Madrileense wijk Prosperidad. Aan de hand van dit verhaal wil Landero vooral uitklaren hoe een jongen uit een bescheiden, provicinaal milieu, opgegroeid in een huis waar nauwelijks boeken te vinden waren, uiteindelijk toch schrijver geworden is. De lezer volgt Landero’s professionele wederwaardigheden langs verschillende winkels, werkplaatsen en kantoren, ondertussen avondcursussen volgend en ijverend om een “hombre de provecho” te zijn, zoals zijn vader van hem verwachtte – maar uiteindelijk wacht hem toch de onweerstaanbare lokroep van de literatuur en het schrijverschap.

El impostor is Javier Cercas’ recentste docuroman, een genre waarin hij reeds meerdere mailen zijn grote verdienstelijkheid bewees. Waar hij in Soldados de Salamina een passage uit de Spaanse Burgeroorlog liet onderzoeken, en in Anatomía de un instante de militaire coup in het Spaanse parlement door kolonel Tejero in 1982, staat in El impostor Enric Marco centraal, een man van meer dan 90 jaar oud die zich bijna drie decennia kon voordoen als overlevende van de nazi-concentratiekampen. Marco werd ontmaskerd in mei 2005, nadat hij drie jaar lang de Spaanse vereniging van de holocaustoverlevenden had voorgezeten, honderden voordrachten had gehouden en meerdere officiële onderscheidingen in ontvangst had genomen. Bijna tien jaar na deze ontmaskering onderzoekt Cercas in deze hypnotische thriller, die elementen van de klassieke roman, de kroniek, de historische (auto)biografie en het essay in zich verenigt, het raadsel van deze persoonlijkheid, de waarheid en de leugens, waarbij nagenoeg een volledige eeuw Spaanse geschiedenis doorlopen wordt.

• El balcón en invierno, Luis Landero
• Tusquets, €20.50
• El impostor, Javier Cercas
• Mondadori, €25.95

Op een zomerdag aan het einde van de jaren 80 van de 20ste eeuw gaat de schuchtere 15-jarige Bruno de trap op om zijn bovenbuurvrouw op te zoeken. De vrouw die hem verwacht is Hanna Pawli, door anderen la señora Pauli genoemd, een bejaarde Poolse danseres met roodgestifte lippen, die kampt met traumatische herinneringen aan de somberste gebeurtenissen uit de vorige eeuw, vanaf het moment dat ze als jong meisje haar geboorteland moest verlaten. La señora Pauli heeft die dag een bijzonder idee: vanop het balkon van haar oude appartement in Barcelona gooit ze papieren vliegtuigjes met goed nieuws naar beneden.

Noticias felices en aviones de papel is een prachtig vormgegeven korte roman, geïllustreerd door de jonge illustratrice María Hergueta, die reeds voor grote Spaanse uitgeverijen als Anaya, Ariel en Alfaguara mocht werken.

Juan Marsé, in 2009 winnaar van de Premio Cervantes, observeert ook in dit werkje met zijn typische tedere en ironische blik het leed van de wereld, en brengt een hommage aan het geheugen en het geluk.

• Noticias felices en aviones de papel, Juan Marsé
• Lumen, €26

Muñoz Molina kreeg de gelegenheid om de moord op de bekende mensenrechtenactivist te onderzoeken dankzij de recente vrijgave van de betreffende FBI-archieven.

Tijdens zijn vlucht bracht James Earl Ray tien dagen door in Lissabon, waar hij poogde een visum te regelen om naar Angola te vertrekken. Muñoz Molina reconstrueert de misdaad, Earl Ray’s vlucht en zijn gevangenname. Hij besteedt bijzondere aandacht aan Earl Ray’s verblijf in Lissabon, terwijl hij tergdenkt aan zijn eigen bezoek aan de Portugese hoofdstad in 1987, voor het schrijven van El invierno en Lisboa.

Muñoz Molina (Jaén, 1956) debuteerde in 1984 met El robinson urbano. Andere romans van hem zijn El invierno en Lisboa (waarmee hij de Premio de la Crítica en de Premio Nacional de Literatura won), El jinete polaco (goed voor de Premio Planeta), Plenilunio, Carlota Feinberg, En ausencia de Blanca, Sefarad en La noche de los tiempos.

• Como la sombra que se va, Antonio Muñoz Molina
• Siex Barral, €25.95

De jury prees hem “por su capacidad indagatoria en el lenguaje y propuestas estilísticas complejas, desarrolladas en diversos géneros literarios; por su voluntad de integrar a las dos orillas, a la tradición heterodoxa española y por su apuesta permanente por el diálogo intercultural.”

Volgens juryvoorzitter José Manuel Caballero Bonald, die zelf twee jaar geleden de Premio Cervantes won, is Goytisolo een van de belangrijkste naoorlogse Spaanse schrijvers, die evolueerde van een sociaal-realistische stijl naar een grote aandacht voor taalgebruik en taalexperiment.

Goytisolo, afkomstig uit een familie met Baskisch-Mexicaanse roots, is auteur van meer dan vijftig boeken. Hij schreef zowel essays als romans, reportages, reisliteratuur, memoires en poëzie.

Na de verschijning van zijn twee eerste romans in de jaren vijftig, Juegos de manos (1954) en Duelo en el paraíso (1955), vluchtte Goytisolo voor het regime van Franco naar Parijs, waar hij werkte voor uitgeverij Gallimard. Van 1969 tot 1975 woonde hij in de Verenigde Staten en gaf er literatuur aan de universiteiten van Californië, Boston en New York. In 1997 vestigde Goytisolo zich definitief in Marrakech.

Bekende romantitels van Goytisolo zijn La resaca (1958), La isla (1961), Fin de fiesta (1962), Señas de identidad (1966), Reivindicación del conde Julián (1970), Juan sin tierra (1975) en Makbara (1980).

De experimentele roman Señas de identidad markeerde een keerpunt in Goytisolo’s oeuvre, met een bittere, ontwrichtende kijk op het Franquistische Spanje door de ogen van Álvaro Mendiola, Goytisolo’s alter ego, dat terugkeerde in Reivindicación del conde Julián en Juan sin tierra. Ook de romans die nadien verschenen worden gekenmerkt door een experimentele collagestijl, waarbij diverse stemmen, registers en tijdvakken door en naast elkaar voorkomen.

In 2008 verscheen zijn laatste roman, El exiliado de aquí y allá.

Parallel hiermee werd ook de reeks ¡Dale al dele! vernieuwd. Deze eveneens uit 6 niveaus bestaande reeks bereidt de student Spaans voor op de officiële examens Spaans (Diploma de Español como Lengua Extranjera) aan de hand van talrijke taken en ook een aantal voorbeeldexamens. Deze opdrachten kunnen zowel in de klas als bij zelfstudie gebruikt worden.

Het luistermateriaal bij deze boeken is gratis downloadbaar via de website van EnClave.

Twee vrouwen spelen de hoofdrol in het verhaal: Alex en Carla. Alex is een alleenstaande moeder van middelbare leeftijd die haar baan verliest en noodgedwongen terug bij haar ouders intrekt. Ze is echter vastberaden om niet bij de pakken te blijven zitten en neemt ’s avonds deel aan de bijeenkomsten van een clandestiene actiegroep. In deze context leert ze Carla kennen, een vrouw die naar Slowakije moest emigreren voor jaar job als technisch laborante bij een bedrijf dat van bloed afgeleide geneesmiddelen maakt. Carla komt voor een wreed dilemma te staan: wanneer haar baas haar voorstelt om deel te nemen aan een project om de verkoop van bloedplasma te privatiseren, wordt ze voor de keuze gesteld tussen haar eigen veiligheid of haar persoonlijke overtuigingen en idealen. Dit dilemma vormt het centrale plot van de roman, die thrillerelementen combineert met sociale en politieke reflectie.

Ook hier schetst Gopegui met haar mooie, lyrische stijl personages die ons vertrouwd voorkomen, met een bijzonder oog voor wat aan onze aandacht dreigt te ontsnappen en voor wat we vergeten.

In 1993 debuteerde Gopegui succesvol bij uitgeverij Anagrama met La escala de los mapas, dat dubbel werd bekroond. Nadien publiceerde ze nog een aantal romans die grote bijval genoten, zoals Tocarnos la cara (1995), El lado frío de la almohada (2004) en Deseo de ser punk (2009).

• El comité de la noche, Belén Gopeguí
• Random House, €21

Zepeda betreurt het feit dat de hedendaagse journalistiek nog maar bitter weinig tegen de gevestigde macht durft in te gaan. In Mexico werden sedert 2003 meer dan 80 journalisten vermoord en zijn er 17 spoorloos verdwenen. Corruptie is er bovendien een vast gegeven, ingebakken in de politieke cultuur, en alomtegenwoordig in de hoge echelons van de samenleving. Zepeda gebruikt het medium van de roman om de verrotte mechanismen van de macht bloot te leggen, waarmee hij zichzelf naar eigen zeggen in de traditie plaatst van schrijvers als Roa Bastos, García Márquez en Asturias.

In zijn succesvolle literaire debuut, Los corruptores (2005), gingen witwasoperaties, steekpenningen voor openbare werken, controle van de kritische pers en belangenverkeer hand in hand met de straffeloosheid van de witteboordcrimineel en de medeplichtigheid van de officiële instellingen.

De Premio Planeta 2014, Milena o el fémur más bello del mundo, is eigenlijk een verderzetting van Los corruptores, waarbij opnieuw “los Azules”, een groepje van vier oude klasgenoten die nu hoge posten in de samenleving bekleden, de actie in gang zetten en Milena, een bloedmooie, jonge vrouw uit Kroatië, uit de handen van de Oekraïense maffia zullen redden. Milena werd gekidnapt uit haar geboorteland, naar Spanje gebracht en vervolgens naar Mexico, waar ze in contact zal komen met “los Azules”.

Zepeda maakt dankbaar van dit Mexicaanse decor gebruik om zijn geliefkoosde thema, het blootleggen van de inwendige mechanismen van de macht, uit te werken.

De uit Barcelona afkomstige journaliste Pilar Eyre werd finaliste van de Premio Planeta 2014 met Mi color favorito es verte. In deze autobiografisch geïnspireerde roman met detective-elementen wordt een vrouw van middelbare leeftijd wanhopig verliefd op een Franse reporter, die verdwijnt zonder een spoor achter te laten.

Ver van het strenge, grauwe Spanje maken de jonge broers in dit warme en wellustige land kennis met de lossere zeden van het sociale leven in de kolonie. Kilian en Jacobo werken samen hard om de perfecte cacao te bekomen, terwijl ze de gelijkenissen en verschillen leren kennen tussen de kolonisten en de inheemse bewoners en de betekenis van ware vriendschap, passie, liefde en haat ontdekken.

Een van hen overschrijdt echter een grens door hopeloos verliefd te worden op een inheemse vrouw. Vanaf dan verandert het leven van de broers drastisch en ontstaat er een geheim waarvan de gevolgen jaren later nog verder werken.

In het jaar 2003 duikt Clarence, dochter en nichtje van de broers, in het verleden van Kilian en Jacobo om eindelijk een lang bewaard geheim te kunnen ontrafelen.

• Palmeras en la nieve, Luz Gabás
• Booket, €15.50
• Palmen in de sneeuw, Luz Gabás
• Vertaald door Marjan Meijer
• Wereldbibliotheek, €24.95

Zoals steeds in de romans van Chirbes (Tavernes de la Valldigna, 1949) houdt ook hier het innerlijke leven van de personages, wat zij denken en voelen over zichzelf en over de wereld waarin ze leven, verband met een welbepaald uiterlijk landschap, in dit geval het stuwmeer van Olba in Aragón. Het boek begint met de vondst van een lijk in het stuwmeer, en eindigt ook op die plek.

Met wisselende vertelperspectieven en een directe stijl, schetst Chirbes een rauw, realistisch portret van een samenleving.

Aan de oever werd door de krant El País uitgeroepen tot beste roman van 2013.

• En la orilla, Rafael Chirbes
• Anagrama, €24
• Aan de oever, Rafael Chirbes
• Vertaald door Eugenie Schoolderman en Arie Van der Wal
• Meridiaan, €27.50

Javier Mallarino is een levende legende. Hij is de meest invloedrijke spotprenttekenaar van het land, “een man die ervoor kon zorgen dat wetten werden herroepen, rechters hun vonnis herzagen, burgemeesters moesten aftreden en ministeries ernstig aan het wankelen werden gebracht, en dit alles slechts met behulp van papier en Oost-Indische inkt.” Politici vrezen hem, de regering brengt hem een eerbetoon. Na een glanzende carrière van veertig jaar kan hij op zijn vijfenzestigste zeggen dat het land aan zijn voeten ligt.
Dit alles verandert echter wanneer hij onverwacht bezoek krijgt. Hij wordt gedwongen terug te denken aan een lang vervlogen nacht en wat er daarna gebeurde. Had hij schuld aan het drama dat zich ontvouwde? Reikte zijn invloed echt zo ver? Mallarino zal zijn hele leven in een nieuw daglicht moeten plaatsen en zijn positie in deze wereld in twijfel moeten trekken.

• De reputaties, Juan Gabriel Vásquez
• Vertaald door Brigitte Coopmans
• Bruna, €18,95

Daarnaast geeft Belli door de beschrijvingen van Emma’s tienerkinderen in deze roman ook een beeld van hoe de wereld er voor jongeren uitziet in het postrevolutionaire Nicaragua. De jonge generatie blijkt geen illusies meer te koesteren om de wereld te veranderen en lijkt niet meer de energie van de vorige generaties te hebben om grote uitdagingen aan te gaan. Gioconda Belli heeft zich zelf steeds heftig verzet tegen de dictatuur van Anastasio Somoza en was in de jaren ’70 van de vorige eeuw militante van het Frente Sandinista de Liberación Nacional.

Belli’s eerste roman La mujer habitada (1988) was een wereldwijd succes. Ze is tevens auteur van een aanzienlijk poëtisch oeuvre, waarvoor ze reeds meermaals werd bekroond.

• El intenso calor de la luna, Gioconda Belli
• Seix Barral, €21,50